ทารกไม่ถ่ายกี่วันที่อาจเป็นสัญญาณผิดปกติ ทารกตดบ่อย ตดเหม็น พร้อมวิธีดูแลทารกไม่ถ่าย

สรุป

• ทารกไม่ถ่ายติดต่อกันหลายวันอาจไม่ใช่เรื่องผิดปกติ ทารกที่กินนมแม่บางคนอาจถ่ายเพียงสัปดาห์ละครั้ง ตราบใดที่อุจจาระยังนิ่ม ร่างกายเจริญเติบโตตามปกติ และอารมณ์ดี ถือเป็นเรื่องธรรมชาติของระบบย่อยอาหารที่กำลังพัฒนาค่ะ
• สังเกตความต่างของภาวะท้องผูก อาการท้องผูกจะสังเกตได้จากลักษณะอุจจาระที่แห้ง แข็ง เป็นเม็ดคล้ายกระสุน ร่วมกับความถี่ในการถ่ายที่น้อยกว่า 3 ครั้งต่อสัปดาห์ และลูกมีอาการเบ่งยากหรือเจ็บปวดขณะถ่าย
• วิธีดูแลเบื้องต้นที่ปลอดภัยและทำง่ายที่บ้าน เช่น การนวดท้องเบาๆ เป็นรูปตัว I Love U, การจับขาลูกปั่นจักรยานเบาๆ, การให้ลูกนอนคว่ำ (Tummy Time) และการเสริมกากใยกับน้ำสะอาดสำหรับทารกวัย 6 เดือนขึ้นไป
• สัญญาณเตือนที่ต้องพบแพทย์ทันที หากมีอาการท้องบวมเป่ง ท้องตึง อาเจียน มีไข้ อ่อนเพลียซึม หรืออุจจาระมีมูกเลือดปน ควรรีบพาลูกไปพบกุมารแพทย์โดยด่วนเพื่อตรวจหาสาเหตุอย่างละเอียดค่ะ

เลือกอ่านตามหัวข้อ

• ทารกไม่ถ่ายกี่วันถึงผิดปกติ คำตอบที่คุณแม่ควรรู้
• เด็กทารกไม่ถ่าย เกิดจากสาเหตุอะไรบ้าง
• ทารกตดบ่อย ตดเหม็น แต่ไม่ถ่าย เป็นสัญญาณอันตรายไหม
• ลักษณะการขับถ่ายของทารกที่กินนมแม่
• เด็กท้องผูก vs ทารกไม่ถ่ายธรรมดา ต่างกันอย่างไร
• สัญญาณอันตราย เมื่อไหร่ควรพาทารกไปพบแพทย์
• วิธีแก้ทารกไม่ถ่าย ดูแลและบรรเทาอาการเบื้องต้นที่บ้าน

ทารกไม่ถ่ายกี่วันถึงผิดปกติ คำตอบที่คุณแม่ควรรู้

เมื่อเจ้าตัวเล็กที่เคยถ่ายเป็นประจำทุกวัน กลับเงียบหายไปหลายวันติดต่อกัน เชื่อว่าหัวอกคนเป็นแม่ย่อมเริ่มนั่งไม่ติดและกังวลใจกลัวลูกอึดอัด แต่ตามธรรมชาตินั้น จังหวะการขับถ่ายของทารกสามารถเปลี่ยนแปลงได้ค่อนข้างมากตามแต่ละช่วงวัยค่ะ

ในช่วง 1-2 เดือนแรก ทารกแรกเกิดมักจะขับถ่ายเป็นประจำทุกวัน แต่หลังจากนั้นความถี่ในการถ่ายอาจเริ่มลดลง โดยเฉพาะกลุ่มทารกที่ดื่มนมแม่เป็นหลัก ซึ่งสมาคมกุมารเวชศาสตร์แห่งสหรัฐอเมริกา (AAP) ได้ให้ข้อมูลสำคัญที่ช่วยให้คุณแม่เบาใจไว้ว่า ทารกอายุตั้งแต่ 3-6 สัปดาห์ขึ้นไปที่กินนมแม่เพียงอย่างเดียว บางคนอาจถ่ายสัปดาห์ละครั้งเท่านั้น ซึ่งนั่นยังคงถือว่าเป็นเรื่องปกติ ตราบใดที่อุจจาระของลูกยังคงอ่อนนุ่ม มีน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้นตามเกณฑ์ดี และลูกน้อยไม่ได้มีท่าทีอึดอัดเจ็บปวดแต่อย่างใดค่ะ ^{3, 6}

อย่างไรก็ตาม อาการท้องผูกก็เป็นเรื่องที่คุณแม่ไม่ควรมองข้ามเช่นกันค่ะ จากสถิติทางการแพทย์ระดับสากลพบว่า ภาวะท้องผูกตามเกณฑ์วินิจฉัย Rome IV (มาตรฐานการวินิจฉัยโรคระบบทางเดินอาหารในเด็ก) ถือเป็นความผิดปกติของระบบทางเดินอาหารที่พบได้บ่อยที่สุดในเด็ก โดยมีความชุกสูงถึงประมาณ 14.4% ทั่วโลก ¹ ดังนั้น การสังเกตพฤติกรรมของลูกควบคู่ไปกับลักษณะของอุจจาระ จึงมีความสำคัญมากกว่าการนับจำนวนวันที่ไม่ถ่ายเพียงอย่างเดียวค่ะ

เด็กทารกไม่ถ่าย เกิดจากสาเหตุอะไรบ้าง

ในทางการแพทย์ระบุว่า สาเหตุที่ทำให้เด็กท้องผูกส่วนใหญ่เกิดจากปัจจัยด้านพฤติกรรมและการใช้ชีวิต เช่น การกลั้นถ่าย การเปลี่ยนแปลงชนิดอาหาร กิจวัตรประจำวันที่เปลี่ยนไป หรือความกังวลใจในช่วงเริ่มต้นฝึกขับถ่าย ⁷ แต่สำหรับทารกแรกเกิดถึงวัยเริ่มอาหารเสริมตามวัย สาเหตุมักเกี่ยวข้องกับพัฒนาการและโภชนาการเป็นหลักค่ะ

เมื่อถึงเวลาที่ลูกไม่ถ่ายติดต่อกันหลายวัน สาเหตุอาจเกิดขึ้นได้จากหลายปัจจัยตามช่วงวัยและรูปแบบอาหารที่เขาได้รับ ดังนี้ค่ะ

การเปลี่ยนแปลงด้านโภชนาการ

ช่วงเวลาที่คุณแม่มักพบว่าลูกเริ่มมีอาการท้องผูกได้บ่อย คือช่วงที่เริ่มกินอาหารเสริมตามวัย ⁷ เนื่องจากระบบย่อยอาหารของลูกน้อยต้องค่อยๆ ปรับตัวเพื่อเรียนรู้การย่อยอาหารที่มีความหนืดหรือมีส่วนผสมของแข็ง หากสัดส่วนอาหารไม่สมดุล หรือได้รับกากใยอาหารและของเหลวไม่เพียงพอ ก็จะส่งผลให้กระบวนการขับถ่ายสะดุดลงได้ง่ายค่ะ

วิธีแก้ทารกไม่ถ่ายในช่วงวัยนี้ คุณแม่ควรค่อยๆ เพิ่มชนิดอาหารใหม่ทีละน้อย และเฝ้าสังเกตการตอบสนองของลูกอย่างใกล้ชิดค่ะ

ของเหลวและน้ำที่ได้รับไม่เพียงพอ

อาการท้องผูกในทารกเกิดขึ้นได้บ่อยเมื่อร่างกายได้รับน้ำหรือของเหลวไม่เพียงพอ ซึ่งพบบ่อยในช่วงที่ลูกกำลังฟันขึ้น มีไข้ หรือเป็นหวัด ซึ่งอาการเจ็บป่วยเหล่านี้ทำให้ลูกหงุดหงิดหม่ำนมหรือดื่มน้ำได้น้อยลง ⁵ เมื่อร่างกายมีปริมาณน้ำลดลง ลำไส้ใหญ่จะทำหน้าที่ดูดซึมน้ำกลับคืนจากอุจจาระมากขึ้นเพื่อไปเลี้ยงร่างกาย ส่งผลให้อุจจาระขาดความชุ่มชื้น แห้ง แข็ง เป็นก้อน และขับถ่ายออกได้ยากในที่สุดค่ะ

วิธีแก้ทารกไม่ถ่ายจากสาเหตุนี้ คือการคอยสังเกตพฤติกรรมการดื่มน้ำและนมของลูกในแต่ละวัน โดยเฉพาะในช่วงที่เจ้าตัวเล็กมีอาการป่วย เพื่อช่วยเติมความชุ่มชื้นให้ร่างกายอย่างเพียงพอและป้องกันไม่ให้อุจจาระแข็งตัวค่ะ

ระบบย่อยอาหารที่กำลังพัฒนา

ในช่วงปีแรกของชีวิต ลำไส้และระบบย่อยของทารกในช่วงปีแรกยังอยู่ในขั้นตอนของการเรียนรู้และพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ทั้งกระบวนการบีบตัวของลำไส้ การทำงานของน้ำย่อย และการสร้างสมดุลของจุลินทรีย์ดี

สำหรับทารกที่กินนมแม่จะได้รับประโยชน์อย่างมาก เพราะโปรตีนในนมแม่บางส่วนได้ถูกย่อยให้มีขนาดเล็กลง จึงจัดเป็นนมที่มีโปรตีนผ่านการย่อยบางส่วน หรือ PHP (Partially Hydrolyzed Proteins) ซึ่งโปรตีนที่มีขนาดเล็กลงนี้สามารถดูดซึมง่าย และช่วยให้ระบบย่อยอาหารของลูกน้อยทำงานได้ง่ายขึ้น นอกจากนี้ในนมแม่ยังมีจุลินทรีย์สุขภาพที่มีประโยชน์อย่างเช่น B. lactis ที่มีส่วนช่วยเสริมสร้างสมดุลในลำไส้ให้แข็งแรงยิ่งขึ้นค่ะ

ทั้งนี้ นอกเหนือจากปัจจัยทางด้านโภชนาการและพัฒนาการตามวัยแล้ว ในบางกรณีที่พบได้ไม่บ่อยนัก อาการที่เด็กทารกไม่ถ่ายอาจมีความเกี่ยวข้องกับภาวะทางสุขภาพเฉพาะโรค เช่น โรคฮิรช์สปรุง (Hirschsprung's disease) หรือภาวะแพ้นมวัว ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการตรวจวินิจฉัยอย่างละเอียดจากกุมารแพทย์ผู้เชี่ยวชาญค่ะ ^{6, 7}

ทารกตดบ่อย ตดเหม็น แต่ไม่ถ่าย เป็นสัญญาณอันตรายไหม

คุณแม่หลายท่านมักกังวลเมื่อได้ยินเสียงลูกน้อยตดบ่อยๆ แถมบางครั้งยังมีกลิ่นเหม็น แต่ในความเป็นจริงแล้ว การตดของทารกถือเป็นสัญญาณที่ดีและเป็นเรื่องปกติของการระบายลมในระบบทางเดินอาหารค่ะ

ข้อมูลจากสมาคมกุมารเวชศาสตร์แห่งสหรัฐอเมริกา (AAP) อธิบายว่า แก๊สในท้องทารกส่วนใหญ่เกิดจากการกลืนลมเข้าไปโดยไม่รู้ตัวระหว่างดูดนม โดยเฉพาะเวลาที่นมไหลจากขวดเร็วเกินไป ท่าดูดนมไม่กระชับ หรือจากการร้องไห้นานๆ รวมถึงการใช้จุกหลอก ลมสะสมเหล่านั้นต้องหาทางระบายออกผ่านทางการเรอหรือการตดเพื่อไม่ให้ลูกอึดอัดท้อง ⁴

สำหรับกลิ่นตดที่รุนแรงหรือตดเหม็นนั้น เกิดขึ้นจากกระบวนการย่อยสลายกากอาหารโดยแบคทีเรียธรรมชาติในลำไส้ใหญ่ ซึ่งถือเป็นเรื่องปกติเช่นกันค่ะ ตราบใดที่เจ้าตัวเล็กยังกินนมเก่ง อารมณ์ดี น้ำหนักขึ้นดีตามเกณฑ์ และไม่มีอาการท้องบวมตึงรุนแรง ท้องอืดจนร้องไห้งอแงไม่ยอมนอน หรือมีอาการอาเจียนร่วมด้วย คุณแม่ก็ไม่จำเป็นต้องกังวลใจไปนะคะ ⁶

ลักษณะการขับถ่ายของทารกที่กินนมแม่

รูปแบบการขับถ่ายของทารกที่กินนมแม่มีลักษณะเฉพาะตามธรรมชาติของระบบย่อยอาหารค่ะ ซึ่งการเข้าใจธรรมชาติข้อนี้จะช่วยให้คุณแม่ประเมินอาการของลูกน้อยได้แม่นยำขึ้น

น้ำนมแม่เป็นสุดยอดอาหารสำหรับลูกน้อยที่ย่อยและดูดซึมง่ายมาก แทบไม่เหลือสิ่งตกค้างให้เป็นกากของเสีย ดังนั้น ทารกวัย 3-6 สัปดาห์ขึ้นไปบางคนจึงถ่ายเพียงสัปดาห์ละครั้งหรือนานกว่านั้น ซึ่งไม่มีอะไรน่ากังวลเลยค่ะ ตราบใดที่อุจจาระนิ่มดีและลูกสบายตัว โดยทั่วไปลักษณะอุจจาระของเด็กนมแม่จะมีสีเหลืองทอง ค่อนข้างเหลว มีเม็ดเล็กๆ คล้ายเมล็ดมะเขือปนอยู่ด้วยค่ะ ³

อย่างไรก็ตาม หากลูกไม่ถ่ายติดต่อกันหลายวันร่วมกับการเบ่งยาก งอแง หรืออุจจาระแข็ง อาจเป็นสัญญาณของภาวะท้องผูกที่คุณแม่ควรปรึกษาแพทย์เพื่อรับคำแนะนำที่เหมาะสมค่ะ

เด็กท้องผูก vs ทารกไม่ถ่ายธรรมดา ต่างกันอย่างไร

เพื่อไม่ให้เกิดความสับสนและช่วยลดความกังวลใจของคุณแม่ เราสามารถแยกแยะระหว่างอาการ "ไม่ถ่ายตามธรรมชาติ" กับ "ภาวะท้องผูก" คุณแม่สามารถตรวจสอบความผิดปกติได้ง่ายๆ หากเข้าข่ายอาการของเด็กท้องผูกอย่างน้อย 2 ใน 3 ข้อ ต่อไปนี้อย่างต่อเนื่อง ควรปรึกษาคุณหมอเพื่อช่วยวินิจฉัยค่ะ ¹

1. ความถี่ในการถ่าย: ขับถ่ายน้อยกว่า 3 ครั้งต่อสัปดาห์ (หรือน้อยกว่าเกณฑ์ปกติของช่วงวัยอย่างเห็นได้ชัด)
2. ลักษณะอุจจาระ: มีลักษณะแห้ง ลูกอุจจาระแข็ง เป็นก้อนคล้ายเม็ดกระสุน หรือเป็นก้อนใหญ่เบ่งออกยาก อาจมีรอยเลือดซึมบนผิวอุจจาระ ^{5, 7}
3. พฤติกรรมระหว่างถ่าย: ลูกต้องออกแรงเบ่งอย่างหนักจนหน้าแดง บิดตัวไปมา ร้องไห้โยเยทุกครั้งที่จะถ่าย เนื่องจากเจ็บรูทวารหนักเวลาขับถ่าย มีอาการเกร็งท้อง มีอาการท้องอืด ตึง หรือแสดงอาการกลั้นอุจจาระอย่างเห็นได้ชัด

สัญญาณอันตราย เมื่อไหร่ควรพาทารกไปพบแพทย์

แม้ว่าอาการไม่ถ่ายในทารกส่วนใหญ่จะเป็นเรื่องชั่วคราวและค่อยๆ ดีขึ้นเองได้ แต่มีสัญญาณเตือนบางประการที่คุณแม่ไม่ควรรอช้า และต้องรีบพาลูกไปพบแพทย์ทันทีเพื่อความปลอดภัยค่ะ

เช็กลิสต์สัญญาณอันตรายที่คุณแม่ควรจำ

• ทารกไม่ถ่ายอุจจาระติดต่อกัน 2-3 วัน และยังคงมีอาการถ่ายลำบาก ⁶
• อุจจาระมีมูกเลือดปน หรือมีเลือดสดซึมเปื้อนบริเวณปากทวารหนักหลังถ่าย
• ลูกน้อยมีอาการท้องบวมเป่ง ท้องตึงแข็ง คลำพบก้อน หรือรู้สึกเจ็บเมื่อสัมผัสหน้าท้อง
• มีอาการอาเจียนบ่อยๆ อาเจียนเป็นสีเขียวหรือเหลืองปน ร่วมกับอาการไม่ถ่าย
• มีไข้ อ่อนเพลีย ซึม ไม่ยอมดูดนม หรือกินอาหารได้น้อยลงมากผิดปกติ
• น้ำหนักตัวไม่เพิ่มขึ้นตามเกณฑ์ หรือน้ำหนักลดลงอย่างผิดปกติ

เมื่อพบสัญญาณเหล่านี้ การได้รับการวินิจฉัยที่เหมาะสมตั้งแต่เนิ่น ๆ จากกุมารแพทย์ จะช่วยปกป้องลูกน้อยจากภาวะแทรกซ้อนได้อย่างปลอดภัยที่สุดค่ะ

วิธีแก้ทารกไม่ถ่าย ดูแลและบรรเทาอาการเบื้องต้นที่บ้าน

หากประเมินแล้วว่าลูกยังคงร่าเริงดี ไม่มีสัญญาณอันตรายข้างต้น คุณแม่สามารถช่วยกระตุ้นการทำงานของลำไส้และบรรเทาอาการไม่ถ่ายของลูกน้อยเบื้องต้นได้เองที่บ้านด้วยวิธีธรรมชาติที่ปลอดภัยดังนี้ค่ะ

นวดท้องและออกกำลังกายเบาๆ ที่ขา

การนวดสัมผัสและออกกำลังกายขาเป็นวิธีธรรมชาติที่ช่วยกระตุ้นลำไส้ได้ดีมากค่ะ จากการศึกษาวิจัยทางการแพทย์เชิงเปรียบเทียบขนาดใหญ่ที่รวบรวมกลุ่มตัวอย่างเด็กทารกกว่า 2,005 ราย พบว่าการนวดท้องทารกอย่างถูกวิธี มีประสิทธิภาพสูงในการช่วยเพิ่มความถี่ของการขับถ่าย และช่วยลดอาการท้องผูกเชิงหน้าที่ได้อย่างมีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับการรอพึ่งพายาเพียงอย่างเดียวค่ะ โดยคุณแม่สามารถทำง่ายๆ ได้ 3 ท่าดังนี้ค่ะ ^{2, 5, 6}

1. ท่าปั่นจักรยานที่ขา

ให้ลูกนอนหงายบนที่นุ่ม จับขาทั้งสองข้างของลูกน้อยขยับขึ้นลงเบาๆ สลับซ้ายขวาในจังหวะนุ่มนวล คล้ายกับการถีบจักรยานอากาศ ทำต่อเนื่องประมาณ 5-10 นาที วิธีนี้จะช่วยเพิ่มแรงดันเบาๆ บริเวณหน้าท้องเพื่อกระตุ้นลำไส้ใหญ่และช่วยระบายลมสะสมในท้องได้ดี

2. นวดท้องในรูปแบบ I Love U

• ท่าตัว I: ใช้นิ้วชี้และนิ้วกลางลูบเบาๆ เป็นเส้นตรงจากใต้ชายโครงซ้ายลงมาหาท้องน้อยด้านซ้ายของลูก
• ท่าตัว L: ลูบจากขวาไปซ้ายตามแนวชายโครง แล้วลากลงมาด้านล่างซ้าย (เป็นรูปตัว L กลับหัว)
• ท่าตัว U: ลูบลากขึ้นจากท้องน้อยด้านขวา ขึ้นไปหาชายโครงขวา อ้อมผ่านสะดือไปซ้าย แล้วลากลงท้องน้อยด้านซ้าย (เป็นรูปตัว U คว่ำ)

ข้อควรระวัง: นวดวนตามเข็มนาฬิกาเสมอ ซึ่งเป็นไปตามทิศทางการเคลื่อนไหวของลำไส้ใหญ่ตามธรรมชาติค่ะ

3. ส่งเสริมกิจกรรม Tummy Time (นอนคว่ำ)

ให้ลูกน้อยฝึกนอนคว่ำภายใต้การดูแลอย่างใกล้ชิดของคุณแม่เป็นประจำทุกวัน แรงกดเบาๆ บนพื้นผิวราบต่อหน้าท้องของลูกจะช่วยกระตุ้นให้ลำไส้บีบตัว ระบายลมในท้องสะสม และช่วยเสริมสร้างกล้ามเนื้อส่วนบน (คอ ไหล่ หลัง และลำตัว) ให้แข็งแรงพร้อมสำหรับการขับถ่ายที่มีประสิทธิภาพด้วยค่ะ ⁴

การปรับโภชนาการตามวัย

อาหารและน้ำดื่มเป็นหัวใจสำคัญในการปรับโครงสร้างระบบขับถ่ายของลูกน้อยให้ทำงานได้อย่างสมดุล โดยเฉพาะในเด็กอายุ 6 เดือนขึ้นไปที่เริ่มอาหารเสริมตามวัยแล้ว การปรับแบบค่อยเป็นค่อยไปจะให้ผลที่ดีกว่าการเปลี่ยนแปลงอย่างกะทันหัน

1. เสริมผักผลไม้ที่มีกากใย (สำหรับเด็กวัย 6 เดือนขึ้นไป)

คุณแม่สามารถเริ่มเสริมผักใบเขียวบดละเอียด หรือผลไม้ที่มีปริมาณกากใยอาหารและน้ำสูง เช่น ลูกพรุน ลูกแพร์ ถั่ว และผักใบเขียวในมื้ออาหาร เพื่อช่วยเพิ่มมวลอุจจาระให้อ่อนนุ่มและขับถ่ายง่ายขึ้นค่ะ ⁶

2. ดื่มน้ำสะอาดเพิ่มทีละน้อย (สำหรับเด็กวัย 6 เดือนขึ้นไป)

สำหรับทารกอายุ 6 เดือนขึ้นไป สามารถให้น้ำสะอาดเพิ่มขึ้นในปริมาณที่ปลอดภัย ประมาณ 30-120 มิลลิลิตรต่อวัน ค่อยๆ จิบระหว่างวัน โดยปรึกษากุมารแพทย์เพื่อกำหนดปริมาณที่เหมาะกับลูกแต่ละคน ⁶ สำหรับทารกอายุน้อยกว่า 6 เดือน ไม่แนะนำให้น้ำเปล่าเสริม ยกเว้นแพทย์สั่ง เนื่องจากอาจรบกวนการดูดซึมสารอาหารในนมแม่ได้ค่ะ

3. ดูแลสมดุลของระบบย่อยอาหาร

ระบบย่อยและจุลินทรีย์ในลำไส้มีบทบาทสำคัญต่อการขับถ่ายที่สม่ำเสมอ โปรตีนในนมแม่บางส่วนได้ถูกย่อยให้มีขนาดเล็กลง จึงจัดเป็นนมที่มีโปรตีนผ่านการย่อยบางส่วน (PHP) ช่วยลดภาระการย่อยของลำไส้ลูกน้อย นอกจากนั้นนมแม่ยังมีจุลินทรีย์สุขภาพอย่างบีแล็กทิส (B. lactis) ช่วยสนับสนุนสมดุลแบคทีเรียดีในลำไส้ ส่งผลให้ลำไส้ทำงานได้สม่ำเสมอขึ้น และลดโอกาสที่อุจจาระทารกแข็งจนเบ่งลำบาก

การปรับพฤติกรรมและสร้างนิสัยขับถ่าย

สำหรับเจ้าตัวเล็กในวัยเริ่มเรียนรู้ การสร้างพฤติกรรมขับถ่ายที่ดีอาจช่วยสนับสนุนการขับถ่ายตามธรรมชาติและลดโอกาสเกิดปัญหาท้องผูกในอนาคต

1. ฝึกให้ลูกออกกำลังกายและเคลื่อนไหวร่างกาย

กิจกรรมทางกายจะช่วยกระตุ้นระบบประสาทของลำไส้ให้บีบตัวทำงานได้เป็นปกติค่ะ ⁷ สำหรับทารกเล็ก คุณแม่อาจชวนลูกเล่นที่กระตุ้นการเคลื่อนไหว เช่น คลาน หมุนตัว หรือเตะเล่น สำหรับเด็กโตขึ้น การวิ่งเล่นและเล่นกลางแจ้งเป็นประจำอาจช่วยให้ระบบทางเดินอาหารทำงานได้เป็นปกติ

2. ฝึกขับถ่ายเป็นเวลา

สร้างกิจวัตรการเข้าห้องน้ำหลังมื้ออาหารให้เป็นนิสัย จัดท่านั่งให้สบาย มีที่รองรับเท้าอย่างมั่นคงเพื่อลดแรงเกร็งท้อง และอย่าปล่อยให้ลูกกลั้นอุจจาระ เด็กบางคนมัวเพลิดเพลินกับการเล่นจนละเลยหรือพยายามอดกลั้นความรู้สึกอยากถ่าย ที่สำคัญที่สุด คุณแม่ควรกล่าวคำชมเชยทุกครั้งที่ลูกพยายาม และหลีกเลี่ยงการดุหรือกดดัน เพราะความเครียดจะยิ่งทำให้ลูกเผลอกลั้นถ่ายและส่งผลให้อาการแย่ลงไปอีกค่ะ ⁷

หลังลูกพยายามขับถ่าย ควรชื่นชมและให้กำลังใจ ไม่ลงโทษหากลูกยังถ่ายไม่ออก เพราะจะทำให้ลูกกลัวและกลั้น ซึ่งจะยิ่งทำให้ปัญหาแย่ลง

การที่ลูกน้อยขับถ่ายไม่สม่ำเสมอเป็นเรื่องธรรมชาติที่คุณแม่เกือบทุกคนต้องพบเจอในช่วงปีแรกของการเลี้ยงลูก เนื่องจากระบบทางเดินอาหารและกลไกขับถ่ายของเขายังอยู่ระหว่างการเติบโตและปรับตัวค่ะ

ตราบใดที่ลูกน้อยยังได้รับสารอาหารล้ำค่าอย่างน้ำนมแม่ ซึ่งอุดมไปด้วยกลุ่มสารอาหารสำคัญสำหรับสมองและร่างกาย อาทิเช่น แอลฟาแล็ค สฟิงโกไมอีลิน (Alphalac Sphingomyelin) ที่มีส่วนช่วยสร้างปลอกไมอีลินและส่งเสริมการส่งสัญญาณประสาท ร่วมด้วยดีเอชเอ (DHA) และโอเมก้า 3, 6, 9 (Omega 3, 6, 9) ซึ่งเป็นส่วนประกอบของเยื่อหุ้มเซลล์ประสาทค่ะ รวมไปถึงการดูแลโภชนาการตามช่วงวัย และการนวดท้องที่อ่อนโยนและถูกวิธี ระบบขับถ่ายของเขาก็จะค่อยๆ ปรับตัวและทำงานได้อย่างเป็นปกติตามวัยมากขึ้นค่ะ

อย่างไรก็ตาม หากคุณแม่ทดลองดูแลตามแนวทางเบื้องต้นแล้วยังไม่เห็นผลลัพธ์ที่ดีขึ้น หรือพบสัญญาณเตือนสำคัญ เช่น อาการซึม อาเจียน ท้องแข็งตึง หรือถ่ายปนเลือด ควรรีบพาลูกไปพบล่วงหน้าเพื่อขอรับคำปรึกษาและแนวทางช่วยเหลือจากคุณหมอทันทีนะคะ

บทความแนะนำสำหรับคุณแม่มือใหม่

• Health check แบบประเมินสุขภาพของคุณแม่และพัฒนาการของลูกน้อย
• ลูกมีผื่นคันขึ้นตามตัวแต่ไม่มีไข้ เกิดจากอะไร พร้อมวิธีดูแล
• ลูกเป็นผื่นผิวสาก ๆ เกิดจากอะไร พร้อมวิธีดูแลทารกผื่นสาก
• ลูกถ่ายวันละ 3-4 ครั้งปกติไหม ลูกถ่ายบ่อย อันตรายแค่ไหน
• ลูกถ่ายไม่ออกร้องไห้ พร้อมวิธีดูแลลูกท้องผูก